Koffie met melk? Niet verkeerd
Interview met trendwatcher Herman Konings
“De babyboomer is helemaal niet vies van vernieuwing en technologische innovatie. Het probleem is vooral dat hij onvoldoende tijd kon vrijmaken voor iets wat hem niet met de paplepel is ingegeven.”
Technologie is sinds de jaren ‘80 als een bulldozer massaal ons dagelijkse leven binnengerold, zowel thuis als op het werk: GSM, internet, e-mail, sociale netwerken, … we kunnen niet meer zonder. En toch… hebt u soms ook het gevoel dat die technologie ons allemaal wordt opgedrongen? Wij spraken met Herman Konings, onze meest bekende trendwatcher, en peilden naar enkele belangrijke trends die ons dagelijkse leven ook op kantoor in het komende decennium zullen beïnvloeden.
Konings doet niet mee met het doemdenken dat vaak rond technologie heerst, maar verrast met een positieve visie op de toekomst. Zijn jongste boek heet niet toevallig ‘Latte Macchiato’. In deze heerlijke Italiaanse drank vermengen de verschillende lagen opgeklopte melk en koffie zich bij het drinken tot één rijke, heerlijke smaak. Op dezelfde manier, beweert Konings, slaan de generaties van de babyboomers en van de ‘digital natives’ de handen in elkaar om actief van technologie gebruik te maken.
Herman Konings: “Even de context schetsen: de babyboomer werd geboren voor pakweg 1964. Hij kwam als gebruiker pas in aanraking met computers en software in de jaren ‘80, toen hij al een tijdje op de arbeidsmarkt actief was. Het mag dan ook niet verbazen dat de implementatie van bijvoorbeeld nieuwe software, ook in het bedrijf, niet altijd met gejuich onthaald werd. Onderzoek wijst echter uit dat de babyboomer helemaal niet vies is van vernieuwing en technologische innovatie. Het probleem is vooral dat hij wegens een druk professioneel leven onvoldoende tijd kan vrijmaken voor iets wat hem niet met de paplepel is ingegeven.”
Kamerbrede adoptie
We staan aan de vooravond van een drastische sociale verandering. Tussen 2008 en 2014 gaan in Vlaanderen maar liefst één miljoen babyboomers met pensioen. De gevolgen zijn aanzienlijk.
“Een massa mensen die voorheen 38 tot 45 uur per week professioneel actief was, krijgt plots een zee van tijd om de technologische omgeving die hen omringt, volledig te assimileren en te begrijpen. Tijd is waar het dus allemaal om draait. En het zijn net de babyboomers die zullen zorgen voor een kamerbrede adoptie van nieuwe technologieën”, stelt Konings.
Vandaag al worden sociale netwerken ook door de babyboomers zeer actief gebruikt.
Konings: “Interessant is dat stilaan ook de houding van bedrijven en hun personeelsafdelingen ten aanzien van sociale netwerken verandert: medewerkers eisen steeds vaker dat ze tijdens de werkuren van sociale netwerken gebruik mogen maken en HR-departementen zien zelf ook de voordelen in van online netwerken zoals LinkedIn.
Hi tech, Hi touch
Op de adoptie van ICT die we vandaag volop meemaken, sluit een andere belangrijke trend aan: technologie gaat steeds vaker hand in hand met een emotionele beleving. Doemdenkers die vreesden dat technologie zou leiden tot een kille en steriele samenleving, hebben ongelijk gekregen.
Sociale netwerken als Facebook en Netlog hebben niet geleid tot een vernauwing van sociale contacten, wel integendeel: ze vormen voor veel jongeren en volwassenen een onmisbare schakel in hun sociaal leven. “Verenigingen allerhande, van jeugdbewegingen tot GAIA, bloeien als nooit tevoren”, stelt Konings.
Konings wijst erop dat zowel de gebruikers van technologie als de ontwikkelaars ervan moeten rekening houden met deze evolutie. Onderzoek wijst uit dat mensen negatief reageren op ‘kille’ technologie, terwijl een mooi technologisch design een beter rendement oplevert.
Toonaangevende technologiebedrijven doen vandaag aanzienlijke inspanningen om de gebruiker ter wille te zijn. Een recente zoekmachine als Bing is daar een goed voorbeeld van: wie als privépersoon bijvoorbeeld op zoek is naar een loodgieter, krijgt dankzij de semantische technologie van Bing resultaten die afgestemd zijn op de persoonlijke situatie, de woonplaats en het profiel van de gebruiker.
“De technologische omgeving is al een tijdje ‘plug & play’, maar wordt vandaag ook steeds vaker i-motioneel. Toepassingen steeds gebruiksvriendelijker maken is niet meer of niet minder dan een overlevingsstrategie voor technologiebedrijven; dat zie je bij alle groten – van Apple tot Microsoft. De gebruiker die vroeger technologie moest ondergaan, heeft vandaag de macht in handen genomen.”
Herman Konings: “Ook bedrijven van wie je het eigenlijk niet onmiddellijk zou verwachten, maken gebruik van technologie om te investeren in menselijke warmte en relativering. Kijk eens hoe Nike als schoenenproducent mensen samenbrengt door allerlei initiatieven op te starten, waaronder succesvolle online communities voor joggers, voetballers, enz. Een schot in de roos voor zijn klanten, en natuurlijk ook voor het bedrijf …”
Consument wordt prosument
Technologie heeft ook een positieve invloed op ons aller ondernemersgedrag. Voortaan wordt iedere consument gestimuleerd om zelf te creëren: de consument wordt ‘prosument’.
“Iedereen die graag creëert en onderneemt, weet zich dankzij technologie gestimuleerd om zelf te gaan produceren. Van het kind van tien dat met een digitale camera films maakt en op YouTube plaatst, tot de uitvinder van miniatuurhelikopters (NVDR: zie kaderstuk over Alexander Van de Rostyne) die dankzij het internet een wereldwijde afzetmarkt vindt.”
In een KMO-land als België zal deze trend ook leiden tot het ontstaan van nog meer zelfstandigen en KMO’s. Het aantal personeelsleden als maat voor het gewicht van een bedrijf, is helemaal niet meer van belang. Kleine organisaties omringen zich steeds vaker met zelfstandigen die in onderaanneming taken uitvoeren, in plaats van extra personeel aan te nemen.
Konings: “Ons bedrijfslandschap gaat grondig veranderen, en het begrip ‘multinational’ krijgt een nieuwe invulling. Niet de mastodont met duizenden werknemers, maar de KMO zal in de toekomst een kleine, flexibele en machtige organisatie worden met een wereldwijde afzetmarkt en een benijdenswaardige flexibiliteit.”
Een prosument van bij ons
De Vlaming Alexander Van de Rostyne is een pionier in de Vlaamse internetwereld: na een carrière bij Digital en Apple, was hij een tijdje bezieler bij Planet Internet. Vandaag is hij CEO bij internetbedrijf The Reference.
Minder bekend is dat het kind in Van de Rostyne in zijn vrije tijd… miniatuurhelikoptertjes ontwerpt. Via het internet groeide zijn reputatie pijlsnel en zonder het zelf te beseffen werd Van de Rostyne dé wereldwijde referentie inzake miniatuurhelikopters. In 2006 ontwierp hij de Picoo Z, een helicopter van amper tien gram. De eerste leveringen waren reeds uitverkocht toen ze in de winkels arriveerden; door de schaarste verhoogden resellers in de hele wereld de prijzen met een factor drie. Vandaag wordt de Picoo Z in China gebouwd door speelgoedfabrikant SilverLit. En Van de Rostyne, die blijft helikoptertjes ontwerpen …